భగవత్ గీత అధ్యయనం – సాంఖ్య 10

శ్రీ కల్వకొలను చిత్తరంజన్ దాస్ స్మారక సేవా సంస్థ
భగవత్ గీత అధ్యయనం
ఓం శ్రీపరమాత్మనే నమః

::భగవద్గీత::
రెండవ అధ్యాయం:
సాంఖ్య యోగము

న త్వేవాహం జాతు నాసం న త్వం నేమే జనాధిపాః |
న చైవ న భవిష్యామః సర్వే వయమతః పరమ్ || 12 ||

భావం: అర్జునా, విను! గతంలో నేను లేని కాలం లేదు, నీవు లేని కాలం లేదు, ఈ రాజులు లేని కాలం కూడా లేదు. భవిష్యత్తులో కూడా మనమందరం ఉండబోము అనే పరిస్థితి ఎప్పటికీ రాదు.

భగవానుని ఈ మాటల ద్వారా, మనమందరం శాశ్వతులమని స్పష్టమవుతోంది. ఇది మూడు ముఖ్య విషయాలను తెలియజేస్తుంది: 1) ఆత్మ నిత్యమైనది; 2) కేవలం శరీరం మాత్రమే మారుతుంది, ఆత్మ మారదు; 3) సమస్త జీవులలోనూ ఒకే ఆత్మ ఎటువంటి ఎడమ లేకుండా, అంతరాలు లేకుండా వ్యాపించి ఉంది. ఇదే “తత్త్వమసి” (అదే నీవై ఉన్నావు) అనే మహావాక్యోపదేశం. ఇది జీవుడు మరియు పరమాత్మ (శివుడు) ఒకటేనని స్పష్టం చేస్తోంది. ఇది ఆధ్యాత్మిక తత్త్వంలో అత్యంత రహస్యమైన అంశం మరియు బ్రహ్మజ్ఞాన సారాంశం.
ఈ రహస్యాన్ని ఎవరైతే తెలుసుకుంటారో, వారికి అనంతమైన ఆనందం కలుగుతుంది. తాము శాశ్వతులమనే దృఢ విశ్వాసం ఏర్పడటం వల్ల, వారికి మరణం పట్ల గానీ, తమకు లేదా ఇతరులకు కలిగే దుఃఖం పట్ల గానీ ఎటువంటి భయం ఉండదు. వారు సమస్తాన్ని కేవలం ఒక “సాక్షి”గా మాత్రమే గమనిస్తారు.

“సర్వే వయమతః పరమ్” (మనమందరం…) అని చెప్పేటప్పుడు, భగవానుడు తనను తాను కూడా అందులో చేర్చుకున్నారు. శ్రీకృష్ణునిగా అవతరించినప్పటికీ, ఆయన శరీరం కూడా నశించేదే, కానీ ఆయన ఆత్మ మాత్రం శాశ్వతంగా ఉంటుంది. మన జన్మలు గత కర్మల ఆధారంగా జరుగుతాయి, కానీ ఆ కర్మలు ఏమిటో మనకు తెలియదు; మనం సంసార చక్రంలో చిక్కుకుని ఉన్నాము. అదే సమయంలో, భగవానుడు అవతరించినప్పుడు, తాను ఆత్మస్వరూపుడననే సత్యాన్ని పూర్తిగా ఎరిగి ఉంటారు (ఆత్మజ్ఞాని). నిజానికి, ప్రతి ఒక్కరూ పుట్టుక, మరణం లేని ఆత్మస్వరూపులే. అయితే, “ఉపాధి” (శరీర రూపం) కారణంగా మనకు ఒక దేహం లభిస్తుంది; ఆ దేహమే “నేను” అని భ్రమపడటం వల్ల మనం అజ్ఞానంలో ఉంటాము. ఆ ‘ఉపాధి’ (పరిమితి లేదా రూపం) తొలగిపోయినప్పుడు, వ్యక్తి ‘శివోహం’ (నేనే శివుడను) అనే స్థితిలో ఉంటాడు.

బంగారం ఉదాహరణను తీసుకుందాం. బంగారం ఇతర మూలకాలతో కలిసినప్పుడు, అది గొలుసు, గాజు వంటి వివిధ ఆభరణాలుగా మారుతుంది. ఈ స్థితినే ‘ఉపాధి’ అంటారు. ఆ ఆభరణాలన్నింటినీ తిరిగి కరిగించినప్పుడు, మలినాలు తొలగిపోయి కేవలం బంగారం మాత్రమే మిగులుతుంది. అదేవిధంగా, ‘ఆత్మ’ భౌతిక ప్రపంచంతో ముడిపడినప్పుడు అది ‘జీవాత్మ’గా మారుతుంది. దీనిని ‘ఆత్మజ్ఞానం’ అనే అగ్నిలో ఉంచినప్పుడు, మలినాలన్నీ కాలిపోయి, అత్యంత శుద్ధమైన ఆత్మస్వరూపం వెల్లడవుతుంది. అన్ని మతాలలోనూ ఉన్నది అదే ఆత్మ. సూక్ష్మ శరీరం, కారణ శరీరం కూడా ‘ఆత్మ’ కావు.

ఆత్మ అంటే ఏమిటో అర్థం చేసుకోవడానికి ఒక ఉదాహరణ చూద్దాం. ఒక వస్తువును పట్టకారుతో (forceps) పట్టుకున్నామనుకుందాం. ఇక్కడ మన దృష్టి పట్టకారు మరియు ఆ వస్తువుపై ఉంటుంది తప్ప, ఆ వస్తువును పట్టుకోవడానికి ఉపయోగించిన ‘బలం’ (శక్తి) మీద ఉండదు. ఆ బలమే ‘ఆత్మ’. అదేవిధంగా, మన ఇంద్రియాలు, బుద్ధి, మెదడు వంటివి బాహ్య ప్రపంచం వైపు చూస్తుంటాయి తప్ప, మనలో ప్రతిదానినీ నియంత్రిస్తున్న అంతర్గత శక్తిని (ఆత్మను) గమనించలేవు. దీనిని తెలుసుకున్నవాడే ‘ఆత్మజ్ఞాని’.

జై శ్రీ కృష్ణ
ధర్మో రక్షతి రక్షితః